Zagadki — czym tak naprawdę są?

zagadki-czym-tak-naprawde-sa

Czy wiesz, że zagadki dla dzieci to nie tylko sposób na przełamanie nudy, ale również doskonała metoda na rozwijanie zdolności umysłowych?

Z artykułu dowiesz się:

  • Czy są zagadki?
  • Dlaczego warto zadawać dziecku zagadki?
  • Jakie są rodzaje zagadek?
  • Jakie są najpopularniejsze zagadki dla dzieci?

Zobacz też: Czy warto grać w kalambury? 30 haseł do zabawy z dziećmi.

Pedagodzy już od lat wiedzą o niezwykłych właściwościach zagadek i ich pozytywnym wpływie na dzieci. Taka forma spędzania czasu pozwala na zabawę, ale także ćwiczenie wielu umiejętności i naukę. Trening w taki sposób sprzyja aktywności poznawczej dziecka, stymulując niemal każdy obszar jego mózgu. Najlepsze w zagadkach jest jednak to, że całe pozytywne oddziaływanie dzieje się niemal bez wysiłku dziecka, które nie protestuje i chętnie podejmuje aktywność.

Definicja zagadki według słownika języka polskiego brzmi:

  1. Pytanie sformułowane tak, że odpowiedzi można się domyślić z jego treści; też: rebus lub inna łamigłówka.
  2. Coś tajemniczego, co próbujemy wyjaśnić lub zrozumieć.

Zgodnie z tą definicją zagadki mogą mieć formę zdań, z których należy wyciągnąć odpowiedź. Słownik dopuszcza jednak jeszcze jedną możliwość, która rozszerza znaczenie zagadki na wszystko, co swoją formą zadaje pytanie, na które użytkownik musi poznać odpowiedź. Zagadkami mogą być więc popularne zabawki z otworami, do których należy dopasować kształt, ale również rymowanki z pytaniem na końcu.

Zagadki są tak stare, jak ludzkość. Pierwsze doniesienia o tej formie zabawy znajdujemy już w VI w. p.n.e. Ówcześnie łamigłówki nie miały jednak takiej funkcji, jak obecnie. Służyły głównie rozwojowi religijnej strony człowieka i zmuszać do refleksji nad duchowością i życiem. Na ziemiach polskich zagadki w formie pisanej po raz pierwszy zaobserwowano w XV w., co nie oznacza jednak, że dopiero wtedy się pojawiły.

Dlaczego warto zadawać dziecku zagadki?

Stawianie przed dzieckiem wyzwań to nieodłączny element jego rozwoju. Jedną z najlepszych i najbardziej angażujących form stymulacji mózgu jest zagadka w rozmaitych formach. Jakie korzyści przynosi taka forma aktywności?

Umiejętność Typ zagadki Korzyści
Mała motoryka Układanie puzzli Ćwiczenie celności, koordynacja ruchowa.
Percepcja wzrokowa Puzzle i inne układanki
  • Pamięć wzrokowa,
  • Dyskryminacja wizualna, czyli dostrzeganie podobieństw,
  • Rozumienie wzrokowe, czyli nadawanie sensu bodźcom,
  • Postrzeganie kształtów,
  • Analiza i synteza wizualna, czyli dostrzeganie wzorców
  • Wizualne zamknięcie, czyli rozpoznawanie czym przedmiot jest.
Trening uważności Puzzle, układanki, zadania logiczne, zagadki Skupianie uwagi, koncentracja.
Kreatywność Puzzle, układanki, zadania logiczne, zagadki Nadawanie słowom wielu znaczeń.
Umiejętność logicznego myślenia Puzzle, układanki, zadania logiczne, zagadki Dostrzeganie przyczynowości, wyciąganie wniosków.
Umiejętności językowe Zadania logiczne, zagadki Dostrzeganie wieloznaczności, wzbogacanie słownictwa.
Spostrzegawczość Puzzle, układanki, zadania logiczne, zagadki Zauważanie podobieństw, szybkie syntezowanie wiedzy.

Jak zadawać zagadki dziecku, aby go nie zniechęcić?

Zadawanie dziecku zagadek może by doskonałą zabawą i sposobem na przełamanie nudy. Wielu rodziców jednak nieświadomie zniechęca pociechy do tej aktywności. Dlaczego niektóre dzieci niechętnie reagują na zagadki? Zwykle przyczyna tkwi w zbyt dużym stopniu skomplikowania zadania. Postawienie przed maluchem takiej łamigłówki powoduje frustrację i inne nieprzyjemne doznania emocjonalne. Dodatkowo zniechęcać może nieprzychylna reakcja rodzica, która potęguje uczucie dyskomfortu i sprawia, że dziecko niechętnie uczestniczy w zgadywankach. Jak zadawać zagadki, aby uniknąć takich sytuacji?

Pierwszą zasadą jest dostosowanie poziomu trudności do wieku dziecka. Wierszowane, zabawne i krótkie zagadki dla dzieci będą odpowiednie dla maluchów, jednak mogą być nużące dla dzieci starszych. By określić, jaki stopień zaawansowania będzie odpowiedni, można kierować się oznaczeniami na opakowaniach w przypadku zagadek kupionych w sklepie. Ta metoda jednak nie zawsze się sprawdza, ponieważ dzieci rozwijają się w różnorodnym tempie i często nie mogą być porównywanie z rówieśnikami. Co w takim przypadku? Sprawdza się tu obserwacja podopiecznego i reagowanie na reakcje. Jeśli dziecko wydaje się zniechęcone zadaniem i nie potrafi na nie odpowiedzieć, oznacza to, że jest za trudne. Z kolei jeśli dziecko się nudzi i po rozwiązaniu szybko traci zainteresowanie, wskazuje na zbyt niski poziom zagadki.

rodzaje-zagadek-dla-dzieci

Rodzaje zagadek dla dzieci

Zgodnie z oficjalnym podziałem zagadki dzieli się na:

  1. Zagadki typu analitycznego, gdzie wszystkie potrzebne informacje zawarte są w samej zagadce.
  2. Zagadki typu syntetycznego, które mogą być rozwiązane tylko po skorzystaniu z jakiejś wiedzy zewnętrznej.

Potocznie zagadki dla dzieci dzieli się jednak na:

  • zagadki logiczne, np. odszukiwanie niepasujących elementów,
  • zagadki matematyczne, np. uzupełnianie diagramów,
  • zagadki detektywistyczne, polegające na odgadnięciu sprawcy zdarzenia na podstawie przesłanek,
  • zagadki pamięciowe, polegające na zapamiętywaniu,
  • zagadki językowe, np. poszukiwanie poprawnej formy wyrazów.

Najpopularniejsze zagadki dla dzieci

Nie wiesz, jakie łamigłówki rozwiązać wraz z dzieckiem? Poniżej znajdziesz zabawy oraz zagadki z odpowiedziami dla dzieci. To zadania o różnym poziomie trudności, które z pewnością rozwieją nudę nawet w niepogodny dzień.

Kalambury

Zabawa w kalambury jest odpowiednia dla całej rodziny i sprawia wiele radości. Polega na odgadywaniu określonych haseł, które są pokazywane lub rysowane przez jednego z uczestników. Rozrywkę można urozmaicić, wprowadzając rywalizujące ze sobą drużyny i naliczając punkty.

Zagadki świąteczne

Pytanie: Dzieci i ich pies są na dworze i nie mają parasola. Pomimo jego braku na ich ubraniach nie ma śniegu. Jak to możliwe?

Odpowiedź: Nie pada śnieg.

Pytanie: Zielonymi igiełkami jest całe pokryte,
to drzewko świąteczne,
co prezenty daje.

Odpowiedź: Choinka

Pytanie: Czerwony ma kubrak i puchatą czapkę,

uśmiech ma zawsze i zwichrzoną brodę.

Przez komin śpieszy, by nie zawieść dzieci.

Kto to taki?

Odpowiedź: Mikołaj.

Zagadki matematyczne

Pytanie: Parys miał w koszu 3 jabłka, które rozdał 3 boginiom tak, że każda z nich dostała jedno jabłko. Jedno jabłko zostało w koszyku. Jak można to wytłumaczyć?

Odpowiedź: Dwie kobiety dostały same jabłka, a jedna wraz z koszyczkiem.

Pytanie: W pewnym sklepie w ciągu dwóch dni 10 osób kupiło 16 rogali. Ile rogali sprzeda się w tydzień, jeżeli każdego dnia sprzeda się tyle samo rogali?

Odpowiedź: 56 rogali

Pytanie: Jeśli:

  1. 111 odpowiada 13
  2. 112 odpowiada 24
  3. 113 odpowiada 35
  4. 115 odpowiada 46
  5. 116 odpowiada 57
  6. 117 odpowiada ?

Odpowiedź: 68

Zabawa w skojarzenia

Zabawa w skojarzenia polega na powiedzeniu słowa, które najbardziej kojarzy się z innym. Zabawa rozpoczyna się od nazwy dowolnego przedmiotu, do którego uczestnik wymienia swoje skojarzenia. Następnie kolejka przechodzi na następnego gracza.

FAQ

W jaki sposób zadawanie zagadek wpływa na rozwój dziecka? 

Rozwiązywanie różnorodnych zagadek wpływa na niemal wszelkie funkcje poznawcze. Dzięki nim dziecko może poszerzać słownictwo, ćwiczyć logiczne myślenie, a także rozwijać kreatywne myślenie. W przypadku zagadek angażujących zmysł dotyku dziecko dodatkowo ćwiczy małą motorykę oraz uczy się wykonywania precyzyjnych ruchów.

Jakie są rodzaje zagadek? 

Podstawowy podział zagadek grupuje je na analityczne i syntetyczne. W tym pierwszym przypadku użytkownik dostaje wszystkie dane w samej zagadce, a w drugim musi odwołać się do jakiejś zewnętrznej wiedzy.

Jak dostosować zagadkę do wieku dziecka? 

Każde dziecko rozwija się w nieco innym tempie, więc czasami nawet misternie opisane książeczki z zagadkami, nie pomogą w wyborze właściwego poziomu. W takiej sytuacji najlepiej reagować na reakcje dziecka i na ich podstawie dobrać poziom trudności zadań. Jeśli pociecha jest znudzona zagadkami, to oznaka, że są dla niej jeszcze zbyt skomplikowane.

Facebook
Twitter
LinkedIn
Pinterest
Email
Print
Klapki i sandały dla dzieci na lato
Klapki i sandały dla dzieci na lato - 5 najlepszych modeli
Sandały i klapki stanowią podstawę wyposażenia każdej wakacyjnej garderoby. Odpowiednio dopasowane obuwie...
Jak wybrać pierwszy rower dla dziecka
Jak wybrać pierwszy rower dla dziecka?
Jazda na rowerze jest jedną z ulubionych aktywności każdego dziecka. Dostarcza zdrowej dawki ruchu, pozytywnie...
jakie kocyki wybrać dla niemowlaka
Bawełniane czy bambusowe - jakie kocyki wybrać dla niemowlaka?
Który kocyk dla dziecka jest lepszy – bambusowy czy bawełniany? Oba typy okrycia dla niemowląt...
Kolorowanka XXL
Kolorowanka XXL – twórcza zabawa dla całej rodziny
Kolorowanie to nie tylko popularna forma zabawy dla dzieci, ale również kluczowy element wspomagający...
Sukienki dziewczęce
Sukienki dziewczęce – na święta i na co dzień
Dziewczynki kochają sukienki, podobnie jak dorosłe już kobiety. Miłość ta nie mija z wiekiem. Wśród sukienek...
Jak dobrać krzesła do stołu w jadalni?
Jak dobrać krzesła do stołu w jadalni?
Zakup nowych krzeseł do stołu w jadalni to ważna decyzja, która może wpłynąć na funkcjonalność i wygląd...